11. PageRank en TrustRank

Het begrip 'PageRank' is in de voorgaande hoofdstukken van deze handleiding al een aantal keer langsgekomen. Ook als u andere artikelen over SEO leest zult u dit woord regelmatig tegenkomen.

Ook heb ik het hiervoor al regelmatig gehad over 'trust' en 'vertrouwen' als sleutelbegrippen binnen SEO. Aan de mate van 'trust' van een webpagina of website worden getallen gekoppeld: de TrustRank.

Enig inzicht in deze twee wiskundige begrippen kan u helpen de zoekalgoritmes op een wat abstracter niveau te begrijpen. Dit is handig om beter te begrijpen waar Google wilt dat u met uw website naar toe ontwikkelt. De wiskunde zal ik achterwegen laten, maar zal in natuurlijke taal uitleggen waar deze begrippen voor staan.

11.1 Pagerank

Pagerank is 'uitvinding' van de oprichters van Google, Larry Page en Sergey Brin, toen ze nog aan de Stanford University werkten. Ze zagen in dat als veel naar een site wordt verwezen, deze site vanuit het perspectief van de verwijzende sites waarschijnlijk een interessante site moet zijn. Dit inzicht hebben ze uitgedrukt in een wiskundige formule. Stanford heeft het patent op deze formule.

De PageRank van een pagina zegt iets over de kans dat iemand, gegeven de wijze waarop Internetpagina's onderling verbonden zijn, op de pagina terecht komt. De PageRank-formule gaat uit van de zogenaamde 'random surfer', iemand die niet de tekst van de pagina leest, maar willekeurig op linkjes klikt. Als er vanuit veel websites verwijzingen naar een bepaalde pagina liggen is de kans dus groter dat de random surfer op die pagina uitkomt, dan wanneer dat niet het geval is. Zeker als er naar die websites zelf ook weer veel wordt verwezen.

Iedere met het web verbonden webpagina heeft dus een bepaalde kans door de random surfer gevonden te worden. Deze kans wordt vertaald naar een getal, dat is de PageRank die we kennen, tussen 0 en 10: 0 is weinig kans, 10 is heel veel kans. Een beginnende pagina krijgt PageRank 0, de Engelstalige Google-zoekmachine (google.com) heeft een PageRank van 10 (de Nederlandstalige 8). De vertaling van kans naar PageRank is overigens niet lineair, het is logaritmisch. Dit betekent dat je met een klein aantal verwijzingen naar de website al snel in PageRank klimt, maar dat om verder te klimmen relatief steeds meer verwijzingen nodig zijn. Bij een PageRank van 3 of 4 ben je met een paar honderd goede verwijzingen klaar. Maar daarboven zijn er al in de orde van duizend nodig.

Ik schreef dat een beginnende of nieuwe pagina PageRank 0 krijgt, maar dat is niet helemaal waar. Hij krijgt een heel klein beetje PageRank. Dit is belangrijk te weten, omdat u daarmee toch PageRank aan uw site toevoegt bij het toevoegen van een pagina aan uw website. De pagina's waarvan u wilt dat ze hoog gaan scoren in de zoekmachines (omdat ze goede tekst rond uw zoekwoorden bevatten!) zouden zoveel mogelijk van deze PageRank moeten krijgen. Vanuit de nieuwe pagina wil je dus altijd gaan verwijzen naar die pagina's.

Als u daarentegen vanuit deze nieuwe pagina gaat verwijzen naar pagina's buiten uw eigen website raakt u PageRank kwijt omdat de kans dan kleiner wordt dat de random surfer op uw goede pagina's komt. Ook als u vanuit deze nieuwe pagina gaat verwijzen naar een (vanuit SEO beziende) onbelangrijke pagina binnen uw eigen website, verliest u dus feitelijk PageRank. Dit laat zien dat de interne linkstructuur van uw website erg belangrijk is.

In natuurlijke taal kunnen we nu dus zeggen dat we met het oog op een hoge PageRank:
1. zoveel mogelijk inbound verwijzingen naar onze pagina's te realiseren; 
2. het liefst inbound verwijzingen willen creëren vanaf pagina's die zelf een hoge PageRank hebben;
3. het liefst inbound verwijzingen willen creëren vanaf pagina's die zo min mogelijk andere verwijzingen bevatten;
4. zo min mogelijk outbound verwijzingen willen leggen;
5. intern zo veel mogelijk willen verwijzen naar pagina's die informatie bevatten die interessant zijn voor zoekmachines (dus goede tekst bevatten rond uw zoekwoorden), en dus zo min mogelijk naar pagina's die dergelijke goede informatie niet bevatten.

U kunt de PageRank van pagina's bekijken via de Google-toolbar of via de vele gratis PageRank-tools die op het Internet te vinden zijn, bijvoorbeeld van iWebTool.

Pagerank, in tegenstelling tot het in het vorige hoofdstuk besproken begrip Link Populariteit, zegt dus niets over zoekwoorden of de inhoud van pagina's. Omgekeerd, maakt Link Populariteit dus wel gebruik van de PageRank. Bij het ontstaan van Google was dat in hoge mate het geval, heden ten dage een stuk minder, maar nog steeds staat dit gegeven overeind. Er wordt nu echter naar veel meer getallen gekeken. Zoals al eerder opgemerkt is het bijvoorbeeld toch goed een aantal outbounds te creëren, mn. naar websites die veel vertrouwen hebben gekregen van Google. Daarbij speelt het begrip 'TrustRank'.

De volledige uitleg van PageRank is alleen beschikbaar in de pdf-handleiding die u via email kunt bestellen. Meer info

11.2 Trustrank

TrustRank is een aanzienlijk minder bekend begrip dan PageRank, maar lijkt in toenemende mate belangrijk te worden. Het TrustRank-concept, in 2004 ontwikkeld door Zoltan Gyongyi, Hector Garcia-Molina, & Jan Pederson, heeft als doel spam-sites tegen te gaan. Omdat het ondoenlijk is alle websites met de hand op spam te controleren is er een principe bedacht op basis waarvan algoritmes kunnen bepalen hoe betrouwbaar websites al dan niet zijn.

We hebben al gezien dat de leeftijd van de website, bijvoorbeeld, één van de criteria is voor het bepalen van vertrouwen of autoriteit. Maar dit algoritme voegt daar nog wel wat aan toe. Aan de basis van dit algortime liggen een aantal grote, bekende, websites als dmoz.org, bbc.co.uk, macromedia.com, google zelf, etc. Van die websites wordt gesteld dat ze een hoge mate van betrouwbaarheid hebben, en worden seeds (zaden) genoemd in het TrustRank-algoritme. Ook overheidsinstellingen en grote organisaties kunnen seeds zijn.

Net als het PageRank-algoritme kan de TrustRank via verwijzingen gepropageerd (doorgegeven) worden naar andere webpagina's. Een verwijzing vanaf bbc.co.uk naar uw eigen website is in dit opzicht dus erg veel waard. Als u zo'n verwijzing krijgt en dus veel TrustRank krijgt, geeft u dat via de verwijzingen op uw website vervolgens weer door naar andere websites, etc. Hoe verder de website van de seed ligt, hoe lager de hoeveelheid Trust die kan worden doorgegeven.

Deze voorwaartse propagate van Vertrouwen werkt allemaal heel logisch, maar er lijkt ook nog iets te zijn wat de TrustRank kan drukken: een terugwaartse propagatie. Als u met uw website gaat verwijzen naar websites die een lage TrustRank hebben, propageert die lage TrustRank terug naar uw website. Uw website kan dus niet alleen Vertrouwen krijgen door goede verwijzingen te krijgen, maar ook Wantrouwen krijgen als u naar de verkeerde websites gaat verwijzen.

Iedere serieuze websitebeheerder zou zich wat zijn/haar linkbuilding-strategieën moeten richten op het werken aan vertrouwen, TrustRank dus. Met een hogere TrustRank wordt het een stuk eenvoudiger hoog te scoren in zoekmachines.